Pulau Silikon (Silicon Island), Pulau Pinang

Pulau Silikon (Silicon Island), Pulau PinangPulau Silikon (Silicon Island), Pulau Pinang (Imej hasil AI pada 2hb November 2026 berdasarkan sebuah masjid berdekatan Pulau Silikon (Silicon Island), Pulau Pinang)

Juga terdapat: Silicon Island, Penang (English Version) & 槟城硅岛（Silicon Island）旅游与发展指南

Pulau Silikon (Silicon Island) ialah sebuah pulau buatan manusia yang sedang dibangunkan di perairan selatan Pulau Pinang, berhampiran Batu Maung dan Permatang Damar Laut. Projek pembangunan berskala besar ini dirancang untuk menjadi pusat pertumbuhan ekonomi baharu negeri Pulau Pinang, dengan tumpuan kepada industri teknologi tinggi, semikonduktor, penyelidikan dan pembangunan (R&D), serta aktiviti komersial dan kediaman. Pulau ini dibangunkan melalui kerja-kerja penambakan laut dan merupakan sebahagian daripada strategi jangka panjang kerajaan negeri untuk memperkukuh kedudukan Pulau Pinang sebagai pusat industri elektrik dan elektronik (E&E) serta teknologi antarabangsa.1

Fakta Ringkas

2 November 2026: Penang's Silicon Island Work-in-Progress Update

10 January 2024: Boat ride to visit the Silicon Island Reclamation (Penang South Island)

Geografi dan Lokasi Pulau Silikon

Pulau Silikon terletak di bahagian paling selatan Pulau Pinang, di luar pesisir kawasan Permatang Damar Laut, berhampiran Batu Maung dan Bayan Lepas. Pulau buatan ini dibangunkan di perairan Selat Melaka, di bahagian tenggara Pulau Pinang. Kedudukannya berdekatan dengan Lapangan Terbang Antarabangsa Pulau Pinang dan Zon Perindustrian Bebas Bayan Lepas menjadikannya strategik untuk pembangunan industri serta aktiviti perdagangan antarabangsa.

Apabila siap sepenuhnya, Pulau Silikon akan mempunyai keluasan kira-kira 930.77 hektar, bersamaan 2,300 ekar. Kawasan ini diwujudkan melalui penambakan laut secara berperingkat. Ia merupakan projek pembangunan tanah baharu yang terbesar antara projek pembangunan semasa di selatan Pulau Pinang.2

Lokasinya juga memberikan hubungan yang berpotensi dengan beberapa kawasan ekonomi utama di negeri ini, termasuk Bayan Lepas, Batu Maung, Bayan Baru dan Batu Kawan di Seberang Perai Selatan. Kedudukan ini membolehkan Pulau Silikon berfungsi sebagai peluasan kepada kawasan industri sedia ada di selatan pulau, sambil menyediakan ruang untuk pembangunan baharu.

Pembahagian guna tanah

Menurut Rancangan Tempatan Pulau Pinang (Silicon Island) 2050, pulau ini dirancang sebagai sebuah bandar baharu yang menggabungkan kawasan industri, kediaman, komersial, infrastruktur dan kawasan hijau. Pembahagian guna tanah yang dicadangkan merangkumi beberapa komponen utama:3

Selain kawasan pembangunan, perancangan pulau ini turut memberikan perhatian kepada ruang hijau, kawasan pesisir, taman awam dan rangkaian laluan pejalan kaki serta basikal. Sebahagian daripada konsep pembangunan ini bertujuan memastikan kawasan industri dan bandar baharu tersebut tidak hanya bergantung kepada kenderaan persendirian.

Green Tech Park

Antara komponen terpenting Pulau Silikon ialah Green Tech Park, sebuah kawasan industri yang dirancang untuk menempatkan syarikat teknologi tinggi dan industri berasaskan inovasi. Kawasan ini meliputi kira-kira 283 hektar dan dirancang sebagai pusat bagi industri semikonduktor, teknologi hijau, reka bentuk litar bersepadu, peralatan ujian automatik serta peranti perubatan.4

Green Tech Park dirancang menggunakan prinsip pembangunan rendah karbon, dengan penekanan terhadap penggunaan tenaga boleh baharu, bangunan cekap tenaga dan pengurusan sumber yang lebih berkesan. Ia juga merupakan sebahagian daripada usaha Pulau Pinang untuk bergerak daripada aktiviti pembuatan konvensional kepada pengeluaran berteknologi tinggi dan bernilai tambah.

Di samping itu, konsep pembangunan pulau ini merangkumi taman, kawasan lapang dan ekosistem pesisir. Pelan induknya memperuntukkan kira-kira 402 ekar untuk kawasan hijau, termasuk taman, pantai dan kawasan tanah lembap bakau. Walau bagaimanapun, pelaksanaan sebenar setiap komponen bergantung kepada peringkat pembangunan dan kerja-kerja infrastruktur.5

Sejarah Pulau Silikon

Cadangan asal Penang South Islands

Sejarah Pulau Silikon bermula dengan cadangan projek penambakan laut yang dikenali sebagai Penang South Islands (PSI). Projek ini diperkenalkan pada tahun 2015 sebagai sebahagian daripada pendekatan pembiayaan dan pelaksanaan Pelan Induk Pengangkutan Pulau Pinang (Penang Transport Master Plan, PTMP). Pada peringkat awal, projek tersebut dirancang untuk menghasilkan tiga pulau buatan di perairan selatan Pulau Pinang, iaitu Pulau A, Pulau B dan Pulau C.6

Ketiga-tiga pulau yang dicadangkan itu pada asalnya dirancang untuk menampung pembangunan industri, kediaman, komersial dan kemudahan awam. Ia juga bertujuan menyediakan tanah baharu bagi peluasan kawasan ekonomi selatan Pulau Pinang, khususnya industri pembuatan dan sektor berkaitan Lapangan Terbang Antarabangsa Pulau Pinang.

Walau bagaimanapun, rancangan asal tersebut mengalami beberapa perubahan selepas melalui proses penilaian alam sekitar, bantahan pihak berkepentingan dan pertimbangan semula terhadap keutamaan infrastruktur negeri. Pada tahun 2021, kelulusan Penilaian Impak Alam Sekitar (EIA) yang diperoleh pada tahun 2019 telah dibatalkan oleh Lembaga Rayuan Alam Sekitar. Kerajaan negeri kemudiannya mengemukakan penilaian baharu yang diluluskan pada 11 April 2023, tertakluk kepada 71 syarat.7

Susulan komitmen pembiayaan kerajaan Persekutuan bagi pembangunan sistem LRT Pulau Pinang, kerajaan negeri memutuskan untuk mengecilkan skop pelaksanaan projek. Tumpuan diberikan kepada Pulau A, manakala cadangan penambakan Pulau B dan Pulau C tidak diteruskan buat masa ini. Pulau A kemudiannya menjadi projek pembangunan yang dikenali sebagai Silicon Island.8

Permulaan kerja penambakan

Perjanjian pembangunan Pulau Silikon antara kerajaan negeri dan Silicon Island Development Sdn. Bhd. dimeterai pada 6 Mac 2023. Syarikat pembangunan tersebut merupakan usaha sama yang melibatkan entiti milik kerajaan negeri dan Gamuda Berhad.

Kerja-kerja penambakan laut secara fizikal bermula pada September 2023. Projek ini dilaksanakan secara berperingkat, dengan kerja-kerja penyediaan tanah dan pembentukan kawasan pulau dijalankan sebelum pembangunan infrastruktur dan bangunan dapat dimulakan.9

Pada Oktober 2026, kira-kira 202.34 hektar tanah telah berjaya ditambak. Angka ini mewakili lebih satu perlima daripada keluasan keseluruhan pulau yang dirancang. Fasa pertama melibatkan kawasan kira-kira 513.95 hektar, manakala baki kawasan akan dibangunkan melalui fasa seterusnya.10

Pembangunan ini dijangka berlangsung dalam tempoh beberapa tahun. Walaupun kerja-kerja penambakan dilaksanakan secara berperingkat, kerajaan negeri merancang untuk memulakan pembangunan komponen tertentu tanpa perlu menunggu keseluruhan pulau siap ditambak.

Silicon Island Experience Centre

Pada 17 Oktober 2026, kerajaan negeri melancarkan Silicon Island Experience Centre, sebuah pusat penerangan yang dibina untuk memperkenalkan perancangan dan visi pembangunan pulau tersebut. Pusat ini mempunyai keluasan kira-kira 2,500 kaki persegi dan dilengkapi model berskala interaktif serta paparan digital mengenai komponen utama pembangunan.

Pusat tersebut bertujuan memberikan maklumat kepada agensi kerajaan, pelabur, masyarakat setempat dan rakan strategik tentang perancangan Silicon Island. Antara perkara yang dipaparkan termasuk Green Tech Park, kawasan komersial, koridor pengangkutan serta rangkaian laluan pejalan kaki dan basikal.11

Penubuhan pusat ini juga mencerminkan peralihan projek daripada peringkat perancangan dan penambakan kepada usaha memperkenalkan pembangunan fizikal serta menarik pelaburan.

Asal Usul Nama Silicon Island

Nama Silicon Island diambil daripada perkataan bahasa Inggeris silicon, iaitu silikon, unsur kimia yang menjadi bahan asas penting dalam pembuatan semikonduktor dan cip elektronik. Nama tersebut merujuk kepada aspirasi Pulau Pinang untuk mengembangkan lagi industri teknologi tinggi, khususnya sektor semikonduktor dan elektrik serta elektronik.

Pulau Pinang telah lama dikenali sebagai salah satu pusat utama industri semikonduktor di Asia. Sejak penubuhan Zon Perindustrian Bebas Bayan Lepas pada awal tahun 1970-an, negeri ini berjaya menarik pelaburan daripada pelbagai syarikat antarabangsa dalam bidang elektronik, pembuatan komponen dan teknologi.

Oleh itu, penggunaan nama Silicon Island melambangkan kesinambungan sejarah perindustrian Pulau Pinang serta hasrat untuk membangunkan sebuah pusat ekonomi yang lebih berorientasikan teknologi, inovasi dan penyelidikan.

Nama ini bukan merujuk kepada kewujudan sumber mineral silikon semula jadi di pulau tersebut. Sebaliknya, ia merupakan nama pembangunan yang menggambarkan peranan yang diharapkan daripada pulau buatan ini dalam ekosistem teknologi Pulau Pinang.

Pembangunan dan Kepentingan Ekonomi

Pulau Silikon dirancang untuk menjadi peluasan kepada ekosistem perindustrian yang telah berkembang di Bayan Lepas selama lebih lima dekad. Kekurangan tanah perindustrian yang sesuai di Pulau Pinang merupakan antara sebab utama kerajaan negeri meneruskan pembangunan kawasan baharu ini.

Industri semikonduktor merupakan antara sektor yang diberi keutamaan. Selain pembuatan cip, pulau ini dirancang untuk menarik pelaburan dalam reka bentuk litar bersepadu, peralatan ujian automatik, penyelidikan dan pembangunan, kecerdasan buatan (AI), serta teknologi perubatan.

Antara matlamat jangka panjang yang diumumkan dalam perancangan pembangunan ialah:

Kerajaan negeri turut mengunjurkan bahawa pembangunan Silicon Island berpotensi menyumbang sehingga RM1.1 trilion kepada Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) Malaysia menjelang tahun 2050. Angka tersebut merupakan unjuran jangka panjang berdasarkan pelaksanaan keseluruhan rancangan pembangunan, dan bukannya nilai ekonomi yang telah direalisasikan.12

Kelestarian Alam Sekitar dan Masyarakat Setempat

Oleh sebab Pulau Silikon dibentuk melalui penambakan laut, kesannya terhadap persekitaran marin dan komuniti pesisir merupakan antara isu penting yang perlu diberi perhatian. Kawasan sekitar selatan Pulau Pinang mempunyai kegiatan perikanan dan komuniti nelayan yang telah lama bergantung kepada sumber laut untuk mata pencarian.

Pelaksanaan projek ini turut melibatkan langkah pengurusan impak sosial dan ekologi. Antaranya ialah Social Impact Management Plan (SIMP), yang bertujuan membantu komuniti nelayan terjejas, serta PSI Ecology Offset Masterplan (PEOM), yang merangkumi langkah pemuliharaan dan pengimbangan ekologi.5

Antara langkah yang diumumkan termasuk:

Walaupun langkah-langkah ini merupakan sebahagian daripada rancangan pengurusan impak projek, keberkesanannya perlu dinilai berdasarkan pelaksanaan sebenar serta pemantauan jangka panjang. Penambakan laut berskala besar tetap membawa perubahan kepada persekitaran pantai dan ekosistem marin, justeru pengurusan alam sekitar merupakan aspek penting sepanjang tempoh pembangunan.

Pengangkutan dan Cara Ke Pulau Silikon

Pada masa ini, Pulau Silikon masih merupakan kawasan pembangunan yang sedang menjalani kerja-kerja penambakan dan pembinaan infrastruktur. Oleh itu, ia belum berfungsi sebagai sebuah pulau bandar yang mempunyai rangkaian jalan raya dan kemudahan pengangkutan awam lengkap seperti kawasan bandar sedia ada di Pulau Pinang.

Melalui jalan raya

Untuk menuju ke kawasan projek dari Pulau Pinang, laluan yang paling hampir ialah melalui Batu Maung dan Jalan Permatang Damar Laut. Kawasan ini terletak di hujung selatan pulau utama, tidak jauh dari Lapangan Terbang Antarabangsa Pulau Pinang.

Bagaimanapun, akses terus dari jalan raya ke Pulau Silikon sedang dibangunkan. Pengunjung tidak seharusnya menganggap kawasan penambakan sebagai destinasi yang boleh dimasuki secara bebas. Akses ke tapak pembinaan tertakluk kepada kawalan keselamatan dan kebenaran pihak pengurusan projek.

Pan Island Link 2A (PIL2A)

Antara infrastruktur utama yang dirancang untuk menghubungkan Pulau Silikon dengan pulau utama ialah Pan Island Link 2A (PIL2A). Projek ini melibatkan pembinaan jalan dan jambatan marin yang menghubungkan Jalan Permatang Damar Laut secara langsung dengan Pulau Silikon.

Fasa pertama PIL2A melibatkan pembinaan laluan sepanjang kira-kira 1.5 kilometer, termasuk jambatan merentasi laut. Pembinaan komponen ini bertujuan menyediakan akses jalan raya terus ke pulau tersebut tanpa bergantung kepada laluan laut.

Menurut perkembangan projek pada Oktober 2026, bahagian pertama jambatan marin disasarkan untuk dibuka kepada pengguna pada Disember 2028, manakala keseluruhan projek PIL2A dijadualkan siap pada Jun 2029. Tarikh ini merupakan sasaran pelaksanaan dan tertakluk kepada kemajuan pembinaan.13

LRT Laluan Mutiara

Pengangkutan awam juga merupakan komponen penting dalam perancangan Pulau Silikon. Pulau ini akan menjadi titik permulaan selatan bagi LRT Laluan Mutiara, yang dirancang menghubungkan kawasan selatan Pulau Pinang dengan George Town dan seterusnya Penang Sentral di Seberang Perai.

Menurut perancangan projek, laluan dari stesen Silicon Island ke KOMTAR akan mempunyai jarak kira-kira 23.67 kilometer, dengan anggaran masa perjalanan sekitar 45 minit. Laluan keseluruhan dari Silicon Island ke Penang Sentral pula dirancang sepanjang 29.67 kilometer.14

Sebuah depot LRT turut diperuntukkan di Pulau Silikon. Kemudahan ini akan menyokong operasi dan penyelenggaraan tren bagi Laluan Mutiara.

Apabila siap, rangkaian LRT dijangka memudahkan perjalanan pekerja, penduduk dan pengunjung antara Silicon Island, Bayan Lepas, kawasan bandar George Town serta Seberang Perai. Bagaimanapun, perkhidmatan ini belum beroperasi pada November 2026 dan pembukaannya disasarkan pada Disember 2031 berdasarkan jadual projek semasa.14

Melalui udara

Lapangan Terbang Antarabangsa Pulau Pinang di Bayan Lepas merupakan lapangan terbang terdekat dengan Pulau Silikon. Kedudukannya di bahagian tenggara pulau utama memberikan kelebihan kepada pembangunan tersebut dari segi hubungan udara, khususnya bagi pelabur, eksekutif dan tenaga kerja antarabangsa.

Setelah akses jalan raya melalui PIL2A disiapkan, perjalanan dari lapangan terbang ke Pulau Silikon dijangka menjadi lebih mudah. Buat masa ini, perjalanan darat perlu menggunakan rangkaian jalan raya sedia ada di sekitar Bayan Lepas dan Batu Maung, tertakluk kepada lokasi destinasi serta sekatan akses tapak projek.

Tempat Penginapan Berhampiran Pulau Silikon

Pulau Silikon belum mempunyai kawasan hotel atau penginapan pelancongan yang beroperasi sebagai sebuah destinasi bandar. Oleh itu, pelawat yang datang untuk urusan perniagaan, lawatan tapak atau pertemuan berkaitan projek boleh memilih penginapan di kawasan berhampiran yang telah mempunyai kemudahan hotel.

Bayan Lepas dan Bayan Baru

Bayan Lepas dan Bayan Baru merupakan pilihan yang praktikal kerana kedua-duanya mempunyai kemudahan penginapan, restoran, pusat membeli-belah dan perkhidmatan harian. Kawasan ini juga terletak berhampiran Lapangan Terbang Antarabangsa Pulau Pinang serta Zon Perindustrian Bebas Bayan Lepas.

Penginapan di sekitar kawasan ini sesuai untuk pelawat yang mempunyai urusan dengan syarikat industri, pembekal dan institusi perniagaan di selatan Pulau Pinang.

Batu Maung dan Teluk Kumbar

Batu Maung dan Teluk Kumbar merupakan pilihan lain bagi mereka yang ingin berada lebih dekat dengan kawasan selatan pulau. Kawasan ini mempunyai persekitaran yang lebih santai berbanding pusat bandar, selain menawarkan akses kepada restoran makanan laut dan kawasan pesisir.

George Town

Pelawat yang ingin menggabungkan urusan berkaitan Pulau Silikon dengan lawatan ke pusat warisan George Town boleh memilih penginapan di pusat bandar. George Town menawarkan pilihan hotel yang lebih luas, daripada hotel bajet hingga hotel bertaraf antarabangsa.

Walau bagaimanapun, perjalanan dari George Town ke kawasan projek perlu mengambil kira keadaan trafik, khususnya pada waktu puncak di sepanjang koridor Bayan Lepas dan jalan-jalan utama di selatan pulau.

Tempat Makan Berhampiran Pulau Silikon

Oleh sebab Pulau Silikon masih dalam peringkat pembangunan, pengunjung perlu mendapatkan makanan di kawasan penempatan dan komersial yang sedia ada di sekitarnya. Beberapa kawasan yang boleh dipertimbangkan termasuk:

Batu Maung

Batu Maung terkenal dengan pilihan makanan laut dan restoran makanan tempatan. Kedudukannya yang berhampiran pesisir menjadikannya kawasan yang sesuai untuk mencari hidangan ikan, sotong, udang dan makanan laut lain.

Selain restoran makanan laut, terdapat juga kedai kopi, gerai makanan dan restoran yang menyediakan masakan tempatan untuk penduduk serta pekerja di kawasan sekitarnya.

Bayan Lepas dan Bayan Baru

Bayan Lepas dan Bayan Baru menawarkan pilihan makanan yang lebih pelbagai, termasuk nasi kandar, nasi campur, mi, makanan Cina, makanan Melayu dan restoran makanan segera. Pusat membeli-belah serta kawasan komersial di sini turut mempunyai medan selera dan restoran rangkaian.

Kawasan ini amat sesuai bagi pekerja dan pengunjung yang mencari makanan dengan pilihan harga dan jenis masakan yang lebih luas.

Teluk Kumbar

Teluk Kumbar mempunyai beberapa restoran makanan laut dan kedai makan tempatan. Kawasan ini sesuai untuk mereka yang ingin menikmati hidangan laut dalam suasana perkampungan pesisir. Ia juga merupakan kawasan penempatan yang mempunyai hubungan sejarah dengan kegiatan perikanan di selatan Pulau Pinang.

Bergerak di Sekitar Pulau Silikon

Pada masa ini, kemudahan untuk bergerak di dalam Pulau Silikon masih belum tersedia seperti di sebuah bandar yang telah siap dibangunkan. Kebanyakan kawasan pulau masih berada dalam peringkat pembentukan tanah dan penyediaan infrastruktur.

Apabila pembangunan selesai, perancangan bandar ini dijangka menggabungkan beberapa bentuk pengangkutan, termasuk:

Konsep pengangkutan yang dirancang mengutamakan penggunaan pengangkutan awam, berjalan kaki dan berbasikal. Matlamatnya ialah mencapai nisbah penggunaan pengangkutan awam berbanding kenderaan persendirian sebanyak 70:30 dalam perancangan mobiliti pulau tersebut.5

Walau bagaimanapun, kemudahan tersebut merupakan sebahagian daripada pembangunan masa hadapan dan belum boleh dianggap sebagai perkhidmatan yang tersedia kepada orang ramai pada masa ini.

Melawat Pulau Silikon

Pulau Silikon bukan sebuah pulau pelancongan yang telah siap dibangunkan. Ia merupakan projek pembangunan tanah dan ekonomi yang masih berjalan. Oleh itu, pengunjung yang ingin melihat kawasan projek perlu mengambil kira kawalan keselamatan, aktiviti pembinaan dan sekatan kemasukan.

Silicon Island Experience Centre yang dilancarkan pada Oktober 2026 menyediakan ruang penerangan mengenai konsep dan perancangan pulau tersebut. Namun, pusat ini diwujudkan terutamanya untuk agensi kerajaan, pelabur, masyarakat setempat dan rakan strategik. Mereka yang berminat untuk mengunjunginya perlu mendapatkan maklumat mengenai aturan lawatan dan kebenaran masuk daripada pihak pengurusan terlebih dahulu.

Bagi pelawat biasa, kawasan Batu Maung, Permatang Damar Laut dan Bayan Lepas merupakan tempat yang lebih sesuai untuk memahami kedudukan geografi serta hubungan Pulau Silikon dengan kawasan selatan Pulau Pinang.

Masa Hadapan Pulau Silikon

Pulau Silikon merupakan salah satu projek pembangunan jangka panjang paling penting bagi ekonomi Pulau Pinang. Dengan keluasan kira-kira 2,300 ekar, pulau buatan ini dirancang untuk menggabungkan industri teknologi tinggi, perumahan, perdagangan, kemudahan kerajaan dan infrastruktur pengangkutan dalam satu kawasan pembangunan yang dirancang secara menyeluruh.

Pelaksanaannya berpotensi memperluas ekosistem semikonduktor Pulau Pinang dan menyediakan ruang baharu untuk pelaburan dalam industri generasi akan datang. Pada masa yang sama, pembangunan perumahan dan kemudahan awam dijangka menyokong pertumbuhan penduduk serta keperluan tenaga kerja.

Namun, kejayaan projek ini bukan sahaja bergantung kepada kemajuan penambakan dan pembinaan infrastruktur. Keupayaan menarik pelaburan berkualiti, menyediakan pekerjaan berkemahiran tinggi, memastikan hubungan pengangkutan yang cekap serta menguruskan kesan terhadap alam sekitar dan komuniti setempat juga akan menentukan hasil akhirnya.

Apabila siap secara berperingkat, Pulau Silikon dijangka menjadi sebahagian daripada landskap baharu selatan Pulau Pinang. Ia akan menambah satu lagi dimensi kepada pembangunan negeri ini, yang selama ini terkenal dengan industri elektronik Bayan Lepas, warisan George Town dan kegiatan perdagangan antarabangsa.

Rujukan

  1. Penang Infrastructure Corporation – Silicon Island.
  2. Silicon Island Development – Silicon Island Overview.
  3. The Star – Penang’s isle reclamation passes 20% mark, 24 Oktober 2026.
  4. Bernama – Silicon Island: 202 Hectares Reclaimed, Green Tech Park To Be Developed In 2027, 30 Oktober 2026.
  5. Gamuda Berhad – Silicon Island, Penang.
  6. Malaysian Investment Development Authority (MIDA) – Penang Assembly: Silicon Island Development to Address Industrial Land Shortage.
  7. Malay Mail – Penang three-island reclamation project still subject to appeal process, 27 April 2023.
  8. MIDA – Penang Assembly: Silicon Island Development to Address Industrial Land Shortage.
  9. Gamuda Berhad – Quarterly Report on Consolidated Results.
  10. Bernama – Penang's Silicon Island Reclamation Reaches 202 Hectares Up To Oct 2026, 17 Oktober 2026.
  11. Silicon Island Development – Silicon Island Experience Centre Launched, 17 Oktober 2026.
  12. Bernama – Penang Launches RTPSI 2050, Malaysia’s First Local Plan For Greenfield Area, 7 April 2026.
  13. Silicon Island Development – Penang’s RM420m Link Road to Silicon Island Targets First Bridge Opening by 2028, Oktober 2026.
  14. MRT Corp – LRT Laluan Mutiara.

Butir Laman

Laman ini karya 2 November 2026. Hai, nama saya Timothy. Halaman ini ditulis oleh saya hasil kajian saya, untuk hiburan diri sendiri dan juga untuk berkongsi pengetahuan dengan orang lain. Saya memberikan maklumat ini kepada anda dengan niak baik dan saya berharap anda mendapat faedah daripadanya. Saya cuba mendapatkan butiran setepat mungkin. Saya juga berusaha mengemas kini halaman ini setiap kali saya temui butiran baharu. Jadi, halaman ini dan semua halaman saya yang lain adalah kerja yang tidak mempunyai titik tamat. Jika anda menemui sebarang ralat, sila maklumkan saya dengan sopan. Tunjukkan kepada saya di mana terdapatnya ralat, dan saya akan berusaha membetulkannya secepat mungkin. Bantuan anda amat dihargai sebab ia memastikan halaman ini kekal tepat, relevan dan dapat membantu mereka yang memerlukan maklumat.

 Latest Pages & Updates

Buy Me A Coffee

If you enjoy the information I provide and want to support the work I do, please buy me a coffee! I appreciate it immensely, thank you so much!
Support me here