Panduan Melawat Kerteh

---

Panduan Melawat Kerteh: Masjid Jamek Kerteh (Imej janaan AI pada 11 September 2026)

Juga terdapat: Kerteh Travel Guide

Kerteh, yang juga sering dieja sebagai Kertih, ialah sebuah pekan dan mukim dalam Daerah Kemaman, Terengganu, di pantai timur Semenanjung Malaysia. Dahulunya sebuah petempatan pesisir yang kecil, Kerteh berubah dengan ketara pada separuh kedua abad ke-20 selepas penemuan dan pembangunan petroleum serta gas asli di perairan Terengganu. Perkembangan tersebut menjadikan Kerteh salah satu pusat industri minyak, gas dan petrokimia terpenting di Malaysia. Pada masa kini, Kerteh menggabungkan kawasan perindustrian berskala besar dengan kampung-kampung tradisional, kawasan kediaman, pantai, restoran tempatan dan kemudahan moden.

Mengenali Kerteh

Kerteh mempunyai identiti yang agak berbeza daripada kebanyakan pekan lain di Terengganu kerana sejarah modennya sangat berkait rapat dengan perkembangan industri petroleum negara. Kawasan ini menempatkan kompleks perindustrian yang besar, termasuk kemudahan pemprosesan gas asli dan pengeluaran bahan petrokimia. Perkembangan industri tersebut turut membawa pembinaan perumahan, jalan raya, kemudahan awam dan pelbagai perniagaan untuk memenuhi keperluan tenaga kerja.

Walaupun terkenal dengan industri minyak dan gas, Kerteh bukanlah sebuah kawasan perindustrian semata-mata. Di sekeliling kawasan industri masih terdapat kampung Melayu, rumah tradisional, kedai, sekolah, masjid dan kawasan pesisir. Gabungan antara petempatan tradisional dengan infrastruktur industri berskala besar merupakan antara ciri paling menarik Kerteh.

Bagi pelancong, Kerteh lebih sesuai dianggap sebagai pekan industri dan pangkalan untuk meneroka pantai Terengganu Selatan daripada sebuah destinasi peranginan konvensional. Ia mempunyai hotel, restoran, pusat membeli-belah dan rangkaian jalan raya yang baik, sementara beberapa pantai dan tempat menarik boleh dicapai dengan mudah dari pekan.

Geografi Kerteh

Kerteh terletak dalam Daerah Kemaman, di bahagian selatan negeri Terengganu. Daerah Kemaman bersempadan dengan Daerah Dungun di sebelah utara, manakala sempadan negeri Pahang terletak di sebelah selatan dan barat. Kawasan pesisir Kemaman kebanyakannya terdiri daripada dataran rendah yang menghadap Laut China Selatan, sebelum muka bumi menjadi lebih berbukit ke arah pedalaman.¹

Kedudukannya berhampiran pantai menjadikan laut dan sungai sebagai unsur penting dalam geografi Kerteh. Sungai Kerteh mengalir melalui kawasan ini sebelum menuju ke Laut China Selatan. Sebelum kemunculan industri petroleum, sungai dan pantai memainkan peranan penting dalam kehidupan masyarakat setempat, khususnya melalui kegiatan perikanan dan petempatan.

Kerteh juga mempunyai kedudukan yang strategik di antara Chukai dan Dungun. Paka terletak di sebelah utara, manakala Kemasik dan Kijal berada di sebelah selatan. Kedudukan ini menjadikan Kerteh sebuah tempat persinggahan yang praktikal bagi pelawat yang memandu di sepanjang pantai timur.

Sejarah Kerteh

Kerteh sebelum zaman petroleum

Sebelum pembangunan industri minyak dan gas, Kerteh merupakan sebuah petempatan pesisir yang jauh lebih kecil. Penduduk tempatan bergantung terutamanya kepada perikanan, pertanian dan kegiatan kampung. Penduduk tinggal di kampung-kampung yang berselerak di sekitar sungai, kawasan pesisir dan tanah pertanian.

Sungai Kerteh menjadi salah satu unsur yang mempengaruhi perkembangan petempatan. Sungai menyediakan sumber air dan menjadi sebahagian daripada persekitaran kehidupan masyarakat, manakala Laut China Selatan menyediakan sumber ikan dan hasil laut.

Landskap lama ini masih dapat dilihat di beberapa bahagian Kerteh. Kampung-kampung tradisional wujud tidak jauh dari kawasan perumahan moden dan kompleks industri. Bagi pelawat yang berminat dengan sejarah tempat, keadaan ini memberikan gambaran tentang perubahan yang berlaku kepada masyarakat Kerteh dalam tempoh hanya beberapa generasi.

Penemuan minyak dan gas

Perubahan besar Kerteh berlaku apabila petroleum dan gas asli ditemui di luar pantai Terengganu. PETRONAS menyatakan bahawa perkembangan Kertih sebagai pusat industri petroleum berkait dengan penemuan medan gas Duyong, diikuti penemuan medan minyak Dulang pada tahun 1982, kira-kira 130 kilometer dari pantai.²

Penemuan sumber hidrokarbon tersebut mewujudkan keperluan untuk membina kemudahan pemprosesan di darat. Daripada hanya menjadi tempat pendaratan dan sokongan kepada operasi luar pesisir, Kerteh kemudiannya berkembang menjadi pusat pemprosesan dan industri hiliran petroleum.

Perkembangan ini turut mengubah kehidupan masyarakat setempat. Tenaga kerja dari pelbagai kawasan datang ke Kerteh, manakala perniagaan, perumahan dan perkhidmatan berkembang untuk memenuhi keperluan penduduk yang semakin bertambah.

Perkembangan industri petrokimia

Kompleks Petrokimia Bersepadu Kerteh menjadi salah satu asas utama perkembangan industri moden kawasan ini. PETRONAS Chemicals merekodkan permulaan pengeluaran etilena dan polietilena di kompleks Kerteh pada dekad 1990-an, diikuti pengeluaran pelbagai bahan petrokimia lain seperti benzena, paraxylene, ammonia, vinil klorida monomer, polivinil klorida dan asid asetik.³

Pembangunan kemudahan pemprosesan gas juga penting. PETRONAS Gas mengembangkan rangkaian penggunaan gas Semenanjung, termasuk saluran paip Kertih–Teluk Kalong yang mula beroperasi pada tahun 1983. Saluran tersebut menghubungkan kawasan pemprosesan gas Kerteh dengan rangkaian bekalan gas yang lebih luas.⁴

Dengan itu, Kerteh bukan sekadar lokasi untuk mengeluarkan atau memproses bahan mentah petroleum. Gas asli dan petroleum yang diperoleh dari luar pesisir boleh diproses menjadi bahan api dan bahan kimia yang digunakan dalam pelbagai industri. Model pembangunan bersepadu ini membantu menjadikan Kerteh salah satu pusat penting industri hiliran petroleum Malaysia.

Kerteh dan Industri Minyak dan Gas

Industri petroleum masih merupakan sebahagian besar identiti Kerteh. Kawasan industri di sini merangkumi kemudahan pemprosesan gas, petrokimia, penapisan, utiliti, penyimpanan dan infrastruktur sokongan. PETRONAS menggambarkan Kerteh sebagai pusat pembuatan bersepadu yang menggabungkan pelbagai kemudahan industri dan infrastruktur sokongan.⁵

Perkembangan industri Kerteh turut memberi kesan kepada ekonomi Daerah Kemaman secara keseluruhan. Jabatan Perangkaan Malaysia mengenal pasti perkembangan pesat industri minyak dan gas di Kerteh, bersama industri berat di Teluk Kalong, sebagai antara faktor yang menarik tenaga kerja ke daerah tersebut.¹

Bagi pelawat, kebanyakan kawasan industri petroleum bukan tempat untuk lawatan bebas. Kemudahan minyak dan gas mempunyai kawalan keselamatan dan kawasan larangan. Pelawat tidak seharusnya memasuki kawasan industri tanpa kebenaran atau mengambil gambar kemudahan sensitif tanpa memastikan ia dibenarkan.

Walaupun begitu, landskap industri Kerteh sendiri merupakan sebahagian daripada sejarah kawasan tersebut. Tangki penyimpanan, saluran paip, kemudahan pemprosesan dan struktur industri berskala besar menunjukkan perubahan luar biasa yang berlaku kepada sebuah petempatan pesisir dalam tempoh beberapa dekad.

Asal Nama Kerteh

Asal-usul nama Kerteh tidak dapat dipastikan dengan mutlak. Terdapat beberapa cerita tempatan mengenai bagaimana nama tersebut muncul, tetapi cerita-cerita ini lebih sesuai dianggap sebagai tradisi lisan atau teori tempatan berbanding etimologi yang telah dibuktikan secara sejarah.

Salah satu cerita yang sering dikaitkan dengan nama Kerteh merujuk kepada keadaan muka bumi kawasan tersebut pada zaman dahulu. Menurut cerita ini, kawasan berkenaan pernah mempunyai tanah yang berair atau berawa. Apabila keadaan tanah menjadi kering, istilah tertentu dalam dialek Terengganu dikatakan digunakan untuk menggambarkan perubahan tersebut. Nama itu kemudiannya dikatakan berubah melalui bentuk seperti Kerotey dan Kretay sehingga menjadi Kerteh.⁶

Terdapat juga satu lagi cerita rakyat yang mengaitkan nama Kerteh dengan seseorang yang dikenali sebagai Cik Teh serta cerita tentang seekor kera. Cerita tersebut sering diulang sebagai salah satu asal-usul nama tempat, tetapi tiada bukti sejarah yang mencukupi untuk mengesahkannya sebagai penjelasan definitif.⁶

Oleh itu, apabila membincangkan asal nama Kerteh, adalah lebih tepat untuk menyatakan bahawa terdapat beberapa cerita tempatan mengenai etimologinya, bukannya memilih salah satu cerita sebagai fakta sejarah. Ejaan Kertih pula turut digunakan secara meluas, termasuk dalam nama beberapa kemudahan dan organisasi industri, manakala Kerteh sangat lazim digunakan sebagai nama pekan dan lapangan terbang.

Tempat Menarik di Kerteh

Pekan Kerteh

Pekan Kerteh boleh diterokai secara santai untuk melihat kehidupan harian masyarakat setempat. Kawasan komersialnya mempunyai kedai makan, kedai runcit, perkhidmatan harian dan kemudahan asas yang diperlukan penduduk serta pekerja industri.

Kerteh bukan sebuah bandar warisan yang mempunyai deretan bangunan kolonial atau banyak muzium. Tarikannya lebih terletak pada sejarah perkembangan bandar, kehidupan masyarakat tempatan dan hubungan antara kampung tradisional dengan industri moden.

Lapangan Terbang Kerteh

Lapangan Terbang Kerteh (KTE) merupakan salah satu infrastruktur yang paling berkait rapat dengan sejarah industri kawasan ini. Lapangan terbang tersebut terletak tidak jauh dari pekan Kerteh dan memainkan peranan penting dalam penerbangan yang berkaitan dengan industri petroleum, khususnya operasi ke kawasan luar pesisir.

Maklumat aeronautik semasa yang diterbitkan oleh Pihak Berkuasa Penerbangan Awam Malaysia masih menyenaraikan Lapangan Terbang Kerteh sebagai aerodrom operasi. Prosedur penerbangannya termasuk laluan khusus untuk helikopter yang berkaitan dengan pemasangan minyak luar pesisir, menunjukkan peranan lapangan terbang ini dalam sektor tenaga.⁷

Walau bagaimanapun, pelancong tidak sepatutnya menganggap Lapangan Terbang Kerteh sebagai lapangan terbang penumpang biasa. Fungsinya lebih tertumpu kepada operasi industri dan penerbangan luar pesisir. Bagi kebanyakan pelancong, perjalanan melalui jalan raya merupakan pilihan yang lebih praktikal.

Mesra Mall

Mesra Mall ialah pusat membeli-belah utama di kawasan Kerteh. Ia menyediakan pasar raya, kedai, restoran dan kemudahan hiburan. Bagi pelancong, pusat ini berguna untuk mendapatkan bekalan perjalanan, membeli keperluan harian atau mencari tempat berteduh ketika hujan.

Mesra Mall juga sesuai untuk keluarga yang tinggal beberapa malam di Kerteh. Walaupun bukan tarikan pelancongan dalam erti kata tradisional, ia merupakan salah satu kemudahan moden yang menunjukkan bagaimana pembangunan industri telah mengubah kawasan Kerteh.

Pantai Kemasik

Pantai Kemasik merupakan antara pantai yang paling menarik di sekitar Kerteh. Pantai ini terletak di selatan Kerteh, di antara Kerteh dan Kijal, dan terkenal dengan formasi batuan yang terdapat berhampiran pantai.

Pantai Kemasik sering dikunjungi penduduk tempatan, khususnya pada sebelah petang dan hujung minggu. Gerai-gerai makanan di kawasan sekitar menawarkan makanan ringan tempatan termasuk keropok lekor. Gabungan pantai berpasir, batuan dan pemandangan Laut China Selatan menjadikannya tempat yang sesuai untuk lawatan singkat dari Kerteh.

Paka dan kawasan sekitarnya

Di sebelah utara Kerteh terletak Paka, yang boleh dicapai dengan mudah melalui jalan utama. Paka mempunyai karakter pesisir dan sungai yang tersendiri, dengan Sungai Paka dan Laut China Selatan memainkan peranan penting dalam sejarah petempatannya.

Paka dan Kerteh juga mempunyai sejarah moden yang saling berkait melalui perkembangan industri tenaga. Mengunjungi kedua-dua tempat memberikan gambaran yang lebih lengkap tentang perubahan kawasan pantai selatan Terengganu daripada petempatan nelayan kepada kawasan industri petroleum.

Rantau Abang

Pelawat yang bergerak ke utara dari Kerteh boleh meneruskan perjalanan ke Rantau Abang, salah satu kawasan pemuliharaan penyu yang paling terkenal di Terengganu. Rantau Abang mempunyai sejarah panjang sebagai kawasan pendaratan penyu, khususnya penyu belimbing.

Hari ini, tumpuan di Rantau Abang adalah kepada pemuliharaan. Pelawat tidak seharusnya menganggap bahawa penyu boleh dilihat pada setiap lawatan kerana pendaratan bergantung kepada musim, cuaca dan keadaan semula jadi.

Santuari Penyu Ma' Daerah

Jika bergerak ke selatan dari Kerteh menuju Kemaman, pelawat boleh mempertimbangkan lawatan ke Santuari Penyu Ma' Daerah. Kawasan ini merupakan salah satu kawasan penting bagi pemuliharaan penyu di Terengganu dan sesuai untuk pengunjung yang berminat dengan hidupan marin dan pemuliharaan alam sekitar.

Makanan di Kerteh

Kerteh tidak mempunyai satu hidangan khusus yang boleh dianggap sebagai makanan ikonik pekan ini. Sebaliknya, pilihan makanan mencerminkan tradisi kulinari Terengganu Selatan, dengan gabungan masakan Melayu, makanan laut dan hidangan Malaysia yang biasa.

Antara makanan yang wajar dicari ialah:

• Nasi dagang – nasi yang dimasak dengan santan dan biasanya dihidangkan bersama gulai ikan.
• Nasi kerabu – nasi bersama ulam, sayur, ikan atau daging dan pelbagai lauk tambahan.
• Keropok lekor – makanan berasaskan isi ikan dan tepung sagu yang boleh direbus atau digoreng.
• Sata – campuran isi ikan, kelapa dan rempah yang dibungkus dengan daun dan dibakar.
• Laksam – mi beras yang digulung dan dimakan bersama kuah ikan bersantan.
• Ketupat sotong – sotong yang diisi pulut dan dimasak dalam kuah berasaskan santan.
• Makanan laut – ikan, sotong, udang dan pelbagai hasil laut yang sesuai dinikmati di kawasan pesisir.

Untuk sarapan, carilah kedai tempatan yang menyediakan nasi dagang, nasi kerabu, laksam dan kuih tradisional. Untuk makan tengah hari atau makan malam, restoran Melayu dan restoran makanan laut merupakan pilihan yang mudah.

Keropok lekor juga patut dimasukkan dalam senarai makanan untuk dicuba. Keropok lekor segar yang baru digoreng biasanya lebih enak berbanding produk yang telah lama disimpan, dan banyak gerai di sepanjang pantai Terengganu menjualnya dalam keadaan panas.

Tempat Menginap di Kerteh

Kerteh mempunyai beberapa pilihan penginapan untuk pelancong, pekerja industri dan pengunjung atas urusan perniagaan. Disebabkan peranan Kerteh sebagai pusat petroleum dan petrokimia, sebahagian hotel di kawasan ini secara tradisinya banyak menerima tetamu yang mempunyai urusan kerja dalam sektor tenaga.

Antara pilihan penginapan di kawasan Kerteh ialah Kertih Damansara Inn, yang terletak berhampiran Lapangan Terbang Kerteh dan kawasan bandar. Terdapat juga hotel dan penginapan seperti Singgah Kertih, Hotel Az-Zahra Kerteh serta pelbagai hotel bajet dan homestay. Pilihan semasa boleh berubah mengikut operasi hotel dan musim perjalanan.⁸

Bagi pelawat yang lebih mengutamakan suasana peranginan di tepi laut, Resorts World Kijal terletak lebih jauh ke selatan, manakala The Qamar Paka berada di sebelah utara Kerteh. Kedua-duanya boleh dipertimbangkan oleh pengunjung yang mahu menjadikan penginapan sebahagian daripada pengalaman percutian.

Semasa memilih hotel, perhatikan lokasi sebenar penginapan. Sesetengah hotel yang dipasarkan sebagai berada di Kerteh mungkin terletak agak jauh dari pusat pekan. Bagi pelawat yang tidak membawa kereta, lokasi hotel boleh memberi kesan besar kepada kemudahan bergerak.

Cara Pergi ke Kerteh

Dengan kereta

Kereta merupakan cara paling mudah untuk ke Kerteh dan menerokai kawasan sekitarnya. Kerteh terletak di laluan utama pantai timur yang menghubungkan Kuala Terengganu dengan Dungun, Kerteh, Kemaman dan seterusnya Kuantan. Ia juga mempunyai hubungan jalan raya dengan Lebuhraya Pantai Timur.

Dari Kuala Terengganu, perjalanan ke Kerteh adalah ke arah selatan melalui kawasan Marang, Dungun dan Paka. Dari Kuantan, perjalanan adalah ke arah utara melalui Pahang sebelum memasuki Terengganu di kawasan Kemaman dan meneruskan perjalanan melalui Kijal ke Kerteh.

Masa perjalanan sebenar bergantung kepada lalu lintas, keadaan jalan, kerja pembinaan dan cuaca. Jika melakukan perjalanan sebagai sebahagian daripada lawatan pantai timur, elok memperuntukkan masa tambahan untuk berhenti di pantai dan pekan-pekan kecil sepanjang perjalanan.

Dengan bas

Kerteh boleh dicapai melalui perkhidmatan bas jarak jauh dan bas antara bandar, walaupun jadual serta destinasi bergantung kepada syarikat bas dan musim perjalanan. Bas dari Kuala Lumpur, Kuantan, Kuala Terengganu dan bandar-bandar lain mungkin berhenti di Kerteh atau kawasan berhampiran.

Pelawat yang menggunakan bas perlu menyemak lokasi hentian sebenar sebelum membeli tiket. Sesetengah perkhidmatan mungkin menggunakan hentian di pekan berdekatan seperti Paka, Dungun atau Kemaman, dan perjalanan terakhir ke hotel mungkin memerlukan teksi atau perkhidmatan e-hailing.

Dengan kapal terbang

Lapangan Terbang Kerteh berada sangat dekat dengan pekan, tetapi fungsi utamanya adalah berkaitan dengan industri petroleum dan penerbangan luar pesisir. Oleh itu, pelancong biasa tidak seharusnya merancang perjalanan dengan menganggap terdapat banyak penerbangan penumpang berjadual dari lapangan terbang ini.⁷

Bagi pelancong biasa, Lapangan Terbang Sultan Mahmud di Kuala Terengganu merupakan pilihan yang lebih praktikal untuk perjalanan udara ke bahagian utara Terengganu sebelum meneruskan perjalanan melalui jalan raya. Bergantung kepada jadual penerbangan dan arah perjalanan, Lapangan Terbang Sultan Haji Ahmad Shah di Kuantan juga boleh dipertimbangkan bagi perjalanan dari selatan.

Bergerak di Kerteh

Kereta persendirian atau kereta sewa merupakan cara paling praktikal untuk bergerak di Kerteh. Ini amat berguna jika anda mahu melawat Pantai Kemasik, Kijal, Paka, Rantau Abang atau Ma' Daerah kerana tempat-tempat tersebut terletak di luar pusat pekan.

Perkhidmatan teksi dan e-hailing mungkin tersedia, tetapi liputannya tidak semestinya seluas di bandar-bandar besar Malaysia. Jika menggunakan e-hailing untuk pergi ke pantai atau kawasan luar bandar, pastikan anda mempunyai rancangan untuk perjalanan pulang kerana kenderaan mungkin sukar diperoleh di lokasi yang kurang sibuk.

Berjalan kaki sesuai untuk perjalanan singkat di kawasan komersial tertentu, tetapi Kerteh bukanlah pekan pelancongan yang direka untuk diterokai sepenuhnya dengan berjalan kaki. Jarak antara beberapa kawasan juga agak jauh dan cuaca tropika boleh menjadi panas serta lembap.

Waktu Terbaik Melawat Kerteh

Kerteh boleh dilawati sepanjang tahun, tetapi pelawat yang mahu menikmati pantai perlu mengambil kira pengaruh monsun timur laut. Pantai timur Semenanjung biasanya mengalami hujan lebih banyak dan laut yang lebih bergelora pada penghujung tahun hingga awal tahun berikutnya.

Bulan-bulan yang lebih kering biasanya lebih sesuai untuk aktiviti pantai dan perjalanan darat. Walau bagaimanapun, cuaca tropika tidak boleh diramalkan sepenuhnya dan hujan boleh berlaku pada bila-bila masa.

Jika keadaan laut bergelora, elakkan berenang di kawasan yang mempunyai arus kuat. Perhatikan papan tanda dan arahan keselamatan tempatan, khususnya ketika musim tengkujuh.

Cadangan Itinerari Kerteh

Lawatan sehari

1. Mulakan pagi dengan sarapan nasi dagang atau makanan tempatan yang lain.
2. Terokai pekan Kerteh dan kawasan komersialnya.
3. Lihat kawasan sekitar pembangunan industri dari kawasan awam dan pelajari sejarah Kerteh sebagai pusat petroleum.
4. Makan tengah hari di restoran Melayu atau restoran makanan laut.
5. Pandu ke selatan menuju Pantai Kemasik pada sebelah petang.
6. Nikmati pemandangan pantai dan cuba keropok lekor atau makanan ringan tempatan.
7. Kembali ke Kerteh untuk makan malam atau teruskan perjalanan ke Kijal atau Kemaman.

Lawatan dua hari satu malam

1. Hari pertama: Tiba di Kerteh dan daftar masuk ke hotel.
2. Terokai pekan Kerteh dan kawasan sekitarnya.
3. Singgah di Mesra Mall untuk membeli-belah atau makan.
4. Nikmati hidangan makan malam Terengganu.
5. Hari kedua: Sarapan pagi dan bergerak ke Pantai Kemasik.
6. Teruskan perjalanan ke Kijal atau Ma' Daerah jika masa mengizinkan.
7. Alternatifnya, bergerak ke utara menuju Paka dan Rantau Abang sebelum meneruskan perjalanan ke Dungun atau Kuala Terengganu.

Kerteh untuk Pelbagai Jenis Pelancong

Untuk pelawat kali pertama ke Terengganu

Kerteh memberikan perspektif yang berbeza tentang Terengganu. Selain pantai dan budaya tradisional, pengunjung dapat melihat kesan perkembangan industri petroleum terhadap sebuah masyarakat pesisir. Ia sesuai untuk mereka yang berminat mengetahui bagaimana sesebuah bandar berkembang mengikut perubahan ekonomi.

Untuk pengembara jalan raya

Kerteh merupakan persinggahan yang praktikal dalam perjalanan sepanjang pantai timur. Lokasinya di antara Dungun dan Kemaman membolehkan pelawat menggabungkannya dengan lawatan ke pantai, kampung, gerai makanan dan tarikan lain di Terengganu Selatan.

Untuk keluarga

Keluarga boleh menggunakan Kerteh sebagai pangkalan kerana terdapat hotel, restoran, kedai dan pusat membeli-belah. Mesra Mall menyediakan pilihan aktiviti dalam bangunan ketika hujan, manakala pantai-pantai berhampiran sesuai untuk lawatan keluarga apabila cuaca baik.

Untuk peminat sejarah industri

Kerteh sangat menarik bagi mereka yang berminat dengan sejarah industri dan perkembangan ekonomi Malaysia. Kisahnya menunjukkan bagaimana penemuan petroleum dan gas luar pesisir membawa perubahan besar kepada sebuah petempatan yang pada asalnya bergantung kepada perikanan dan pertanian.

Petua Praktikal Melawat Kerteh

• Bawa perlindungan matahari: Cuaca pesisir boleh menjadi panas dan lembap, terutama pada tengah hari.
• Sediakan wang tunai: Sesetengah gerai makanan dan perniagaan kecil mungkin tidak menerima kad atau pembayaran digital.
• Gunakan kereta: Kereta memudahkan perjalanan ke pantai dan tempat-tempat menarik di luar pekan.
• Hormati kawasan industri: Jangan memasuki kawasan larangan atau mengambil gambar kemudahan petroleum tanpa kebenaran.
• Semak cuaca: Keadaan pantai boleh berubah dengan cepat ketika musim tengkujuh.
• Semak lokasi hotel: Pastikan penginapan benar-benar sesuai dengan rancangan perjalanan dan jarak ke pusat pekan.
• Rancang perjalanan: Jika mahu melawat beberapa pantai dan tempat menarik dalam satu hari, peruntukkan masa yang mencukupi untuk perjalanan di antara lokasi.

Kerteh sebagai Destinasi Pelancongan

Kerteh bukanlah destinasi yang bergantung kepada senarai panjang tarikan pelancongan konvensional. Nilainya sebagai tempat yang boleh dilawati terletak pada sejarah, kedudukan geografi dan perubahan ekonominya. Di sini, sebuah petempatan pesisir tradisional telah berubah menjadi salah satu pusat petroleum dan petrokimia utama Malaysia.

Perubahan tersebut bermula dengan penemuan minyak dan gas luar pesisir dan berkembang apabila PETRONAS membangunkan kemudahan pemprosesan gas, petrokimia dan industri hiliran. Infrastruktur yang terhasil turut membawa pekerjaan, perumahan, perkhidmatan dan aktiviti ekonomi baharu kepada kawasan sekitarnya.²³

Pada masa yang sama, Kerteh masih menjadi sebahagian daripada landskap tradisional pantai Terengganu. Kampung, makanan tempatan, sungai, pantai dan kehidupan masyarakat pesisir masih wujud berhampiran kawasan industri. Tempat-tempat seperti Kemasik, Kijal, Paka dan Rantau Abang pula boleh dicapai dengan mudah dari Kerteh.

Bagi mereka yang mengembara melalui pantai timur Semenanjung Malaysia, Kerteh berbaloi untuk disinggahi lebih daripada sekadar tempat berhenti makan atau mengisi minyak. Lawatan singkat membolehkan pengunjung memahami satu bab penting dalam sejarah ekonomi Malaysia, sambil menikmati makanan, pantai dan kehidupan harian masyarakat Terengganu Selatan.

Rujukan

1. Jabatan Perangkaan Malaysia, maklumat dan statistik Daerah Kemaman. https://www.statistics.gov.my/portal-main/downloads-log?id=9942&type=download_pdf
2. PETRONAS, Terengganu's Tipping Point, mengenai perkembangan Kertih dan industri petroleum Malaysia. https://www.petronas.com/flow/sites/default/files/assets/2021-01/flow-issue-2-2017.pdf
3. PETRONAS Chemicals Group Berhad, Our Company – Our Milestones. https://www.petronas.com/pcg/bm/node/1791
4. PETRONAS Gas Berhad, Our Presence, mengenai rangkaian saluran paip gas dan kemudahan pemprosesan gas Kertih. https://www.petronas.com/pgb/about-us/our-presence
5. PETRONAS, maklumat mengenai kemudahan bersepadu di Kompleks Petrokimia Bersepadu Kertih. https://www.petronas.com/sites/default/files/uploads/content/2022/Sustainability-Report-2010.pdf
6. Civitasbook, Kerteh – Asal-usul nama, yang merekodkan beberapa cerita tempatan mengenai asal nama Kerteh. https://civitasbook.com/singo.php?_i=ensiklopedia&cb=non&id=90980&id1=aaaaaaaatamu&id2=
7. Pihak Berkuasa Penerbangan Awam Malaysia, AIP Malaysia – Kerteh Airport (WMKE). https://aip.caam.gov.my/aip/eAIP/2026-08-11/html/eAIP/WM-AD-2.WMKE-en-MS.html
8. Traveloka, senarai penginapan semasa di Kerteh dan sekitar Lapangan Terbang Kerteh. https://www.traveloka.com/en-my/hotel/malaysia/area/kerteh-108041
9. Malaysia Airports, Kerteh Airport. https://www.malaysiaairports.com.my/airports/kerteh-airport/flight-information

Butir Laman

Laman ini karya 11 September 2026. Hai, nama saya Timothy. Halaman ini ditulis oleh saya hasil kajian saya, untuk hiburan diri sendiri dan juga untuk berkongsi pengetahuan dengan orang lain. Saya memberikan maklumat ini kepada anda dengan niak baik dan saya berharap anda mendapat faedah daripadanya. Saya cuba mendapatkan butiran setepat mungkin. Saya juga berusaha mengemas kini halaman ini setiap kali saya temui butiran baharu. Jadi, halaman ini dan semua halaman saya yang lain adalah kerja yang tidak mempunyai titik tamat. Jika anda menemui sebarang ralat, sila maklumkan saya dengan sopan. Tunjukkan kepada saya di mana terdapatnya ralat, dan saya akan berusaha membetulkannya secepat mungkin. Bantuan anda amat dihargai sebab ia memastikan halaman ini kekal tepat, relevan dan dapat membantu mereka yang memerlukan maklumat.

 Latest Pages & Updates

Buy Me A Coffee

If you enjoy the information I provide and want to support the work I do, please buy me a coffee! I appreciate it immensely, thank you so much!